• Program profilaktyki

        •  

          Szkoła Podstawowa nr 3 im. Marii Konopnickiej w Chojnowie

          59-225 Chojnów ul. Kościuszki 30

          tel./fax  76 81 88 543

          email: sp3chojnow@poczta.onet.pl     http://sp3chojnow.edupage.org

          http://sp3.chojnow.eu

          SZKOLNY PROGRAM PROFILAKTYKI

          Program zaakceptowany przez Prezydium Rady Rodziców w dniu 17.09.2009 r.

          Program profilaktyczny zatwierdzony przez Radę Pedagogiczną Szkoły Podstawowej  nr 3 w dniu 23.09.2009 r.

          Program zaakceptowany przez reprezentację Samorządu Uczniowskiego w dniu 18.09.2009 r.

          SPIS TREŚCI:

          1. Profilaktyka a wychowanie w szkole.
          2. Podstawa prawna programu.
          3. Cele i zadania programu profilaktyki.
          4. Diagnoza problemu.
          5. Plan realizacji działań.
          6. Ewolucja programu.
          7. Literatura.
          8. Załączniki.

           

          Odbiorcami programu są:

          ·         Uczniowie

          ·         Rodzice

          ·         Nauczyciele

           

          1.Profilaktyka a wychowanie w szkole:

           

                Profilaktykę rozumie się jako proces wspierający zdrowie psychiczne i fizyczne, poprzez pomoc i towarzyszenie uczniowi w zdobywaniu wiedzy o zagrożeniach dla zdrowia oraz w nabyciu umiejętności przeciwdziałania tym zagrożeniom.

                Nasz szkolny program profilaktyki został dostosowany do potrzeb rozwojowych uczniów i potrzeb środowiska lokalnego. Ma służyć ujednoliceniu działań wychowawczych i profilaktycznych oraz pozyskaniu rodziców do współpracy w dziedzinie profilaktyki domowej.

                Do podstawowych założeń szkolnej profilaktyki należą:

          1. wyposażenie ucznia w wiedzę i umiejętności niezbędne do dokonywania właściwych wyborów w życiu,
          2. doskonalenie umiejętności adaptowanie się ucznia do zmian zachodzących we współczesnym świecie przy zachowaniu swej tożsamości i autonomii,
          3. zapobieganie samotności dziecka w rozwiązywaniu problemów,
          4. poznania możliwości dziecka jako drogi do jego sukcesu,
          5. rozwijanie wiedzy i umiejętności w zakresie profilaktyki u nauczycieli i rodziców.

          Przy konstruowaniu szkolnego programu profilaktyki uwzględnione zostały założenia zawarte w aktualnym programie wychowawczym szkoły, wyniki diagnozy badającej sytuację wychowawczą szkoły oraz obserwację zachowań uczniów, a także dotychczasowe działania profilaktyczne. Wzięto również pod uwagę cele, do jakich szkoła zmierz, określone w wizji szkoły, wartości akceptowane przez wszystkich jej pracowników, możliwości i umiejętności uczniów oraz zasoby szkoły.

           

          2. Podstawa prawna:

          Prawo do włączania w wychowanie programów profilaktycznych daje szkołom rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 31 stycznia 2002r. (Dz. U. Nr 10 poz. 96) oraz z dnia 26 lutego 2002r. (Dz. U. Nr 51 poz. 458).

           

          3. Cele programu profilaktyki:

          1. Profilaktyka uzależnień.

          2. Profilaktyka zachowań agresywnych i przeciwdziałanie przemocy.

          3. Prawa systemu bezpieczeństwa dzieci i młodzieży w szkole i środowisku lokalnym.

          4. Integracja z osobami niepełnosprawnymi ze szkoły i środowiska lokalnego.

          5. Aktywizacja środowiska szkolnego w zakresie oddziaływań profilaktycznych.

          6. Poszerzenie współpracy z rodzicami w zakresie profilaktyki.

          Zadania profilaktyki szkolnej:

          • Wyposażenie dzieci w rzetelną wiedzę na temat alkoholu i innych substancji uzależnionych oraz o zgubnych skutkach ich zażywania.
          • Wskazanie możliwości unikania zagrożeń i sposobów radzenie sobie z nimi (sztuka odmawiania).
          • Promowanie zdrowego stylu życia.
          • Dostarczanie uczniom, rodzicom, nauczycielom informacji na temat agresji, przemocy i jej skutków.
          • Rozwijanie u uczniów umiejętności współpracy, komunikowania oraz rozwiązywania konfliktów.
          • Zapoznanie uczniów, nauczycieli i rodziców z wiedzą dotyczącą odpowiedzialności za bezpieczeństwo i zdrowie.
          • Poznawanie wartości człowieka przez naukę zabawę.
          • Ukształtowanie postawy otwartości, życzliwości, tolerancji i wzajemnego szacunku.
          • Współpraca szkoły z rodzicami i instytucjami wspierającymi.
          • Szybkie działania interwencyjne podejmowane przez wszystkich pracowników szkoły.

           

          4. Diagnoza problemu:

          I. Uzależnienia:

                      Przed przystąpieniem do konstruowania szkolnego programu profilaktyki przeprowadzono wśród uczniów klas szóstych badania ankietowe mające na celu zdiagnozowanie sytuacji w zakresie palenia papierosów, spożywania alkoholu, dostępności narkotyków oraz możliwości zakupu na terenie miasta przez osoby niepełnoletnie papierosów i alkoholu.

                      Badaniami ankietowymi objęto 56 uczniów. Z przeprowadzonych badań wynika, że 3 ucz. Pali papierosy, a nie pali 53. Na terenie Choinowa papierosy mogło kupić 31 dzieci, a nie mogło-23, nie wiem-odpowiedziało 2 ucz. Na pytanie: „Czy piłeś alkohol?” twierdząco odpowiedziało 39 dzieci. Negatywnej odpowiedzi udzieliło 17 badanych. Niepokojącym okazał się fakt, że 4 uczniom zdarzyło się być pijanym, a inicjacja alkoholowa przypadła na 9, 10 lub 11 roku życia.

                                  Z wypełnionych przez uczniów ankiet wynika, że na terenie miasta osoby niepełnoletnie mogą łatwo dokonać zakupu alkoholu-twierdzącej odpowiedzi udzieliło 45 badanych. Pocieszającym jest fakt, że na terenie szkoły nie można dostać narkotyków i badani uczniowie nie zetknęli się z problemem narkotykowym. Badani zapytani o uczestnictwo w zajęciach dotyczących zagrożeń uzależnieniami w większości udzielili odpowiedzi twierdzącej.

          II. Agresja, przemoc, tolerancja:

                      Wśród uczniów klas IV i VI, ich rodziców i nauczycieli przeprowadzono ankiety mające na celu zdiagnozowanie obecnej sytuacji w zakresie przemocy i agresji. Badaniami objęto 89 uczniów co stanowi 40% wszystkich uczniów klas IV i VI, 13 nauczycieli oraz 51 rodziców. Z przeprowadzonych badań wynika, że nasza szkoła, która mogła być „przyjazna i bezpieczna” (założenie programu wychowania) nie zupełnie jest taka, bo tylko 77,5% ankietowanych czuje się w niej bezpiecznie. Ponadto zdarzają się u nas przypadki agresji i przemocy. Nasi uczniowie są: przezywani, kopani, bici, popychani, wyśmiewani, zastraszani, szantażowani, a od niektórych wymuszane są pieniądze. Do aktów przemocy dochodzi u nas najczęściej na korytarzach (49,4% ankietowanych), na schodach, przy wejściu do szkoły i w toaletach (16,8%). Sprawcami przemocy są najczęściej rówieśnicy (25,8), starsi uczniowie (19%) i osoby spoza naszej szkoły (13,4% ankietowanych).

                      Z wypełnionych przez uczniów ankiet wynika, że w naszej szkole dominującą postawą uczniowską jest obojętność, brak tolerancji i agresja (52 ankietowanych, co stanowi 58,4%), a za postawą koleżeńską opowiedziało się tylko 43 uczniów, co stanowi 48,3% badanych.

          III. Bezpieczeństwo:

                                  Inspiracją do skonstruowania programu profilaktyki było przeprowadzenie wśród uczniów klas IV, V, VI ankiety mającej na celu zdiagnozowanie sytuacji w zakresie bezpieczeństwa w szkole. Badaniami ankietowymi objęto 110 tj. 37%, w tym 55 chłopców i 55 dziewczynek. Na pytanie: „jak czujesz się w swojej szkole?”

          ·         106 badanych odpowiedziało, że dobrze, ale tylko w małej grupie i klasie (96,3% )

          ·         6 badanych czuje się lepiej w szkole niż w domu (5,4%)

          ·         a 7 jest zagubionych i zastraszonych            (6,3%)

          Badani czują się bezpiecznie, dlatego, że:

          ·         nauczyciele pełnią dyżury na przerwach      (64 tj. 58% bad.)

          ·         mają dobry kontakt z wychowawcą              (27 tj. 24,5% bad.)

          ·         przyjaźnią się ze sobą                                (38 tj. 34,5% bad.)

          ·         w szkole jest dobry klimat                           (30 tj. 27% bad.)

          ·         w pobliżu szkoły często widać policję           (8 tj. 7,2% bad.)

          Ponadto badani odpowiedzieli, że czują się w szkole bezpiecznie:

          ·         zawsze                                                       (82tj. 74,5%)

          ·         często                                                          (20 tj. 18%)

          ·         czasami czuje się zagrożonymi                     (3 tj. 2,7%)

          ·         nigdy nie czuje się bezpiecznie                     (5 tj. 4,5%)

          Nasi uczniowie nie czują się w szkole bezpiecznie, dlatego, że:

          ·         często są zaczepiani i popychani                   (17 tj. 15,4%)

          ·         boją się niektórych nauczycieli                      (14 tj. 12,7%)

          ·         boją się kradzieży w szkole                           (5 tj. 4,5%)

          ·         boją się dealerów narkotyków                        (5 tj. 4,5%)

          ·         są wyśmiewani na lekcjach przez kolegów     (5 tj. 4,5%)

          ·         czują się zagrożeni w czasie przerw               (5 tj. 4,5%)

          Sprawcami zagrożenia bezpieczeństwa wg badanych są:

          ·         koledzy lub grupa uczniów ze starszej klasy     (10 tj. 9%)

          ·         koledzy ze swojej klasy                                   (8 tj. 7,2%)

          ·         nauczyciele                                                    (tj. 4,5%)

          ·         osoby spoza szkoły                                         (5 tj. 4,5%)

          Pomimo wskazywanego zagrożenia bezpieczeństwa badani określają relacje między nauczycielami a uczniami jako:

          ·         życzliwe                                                         (65 tj. 59%)

          ·         nieżyczliwe                                                    (8 tj. 7,2%)

          ·         trudne do określenia                                       (37 tj. 33,6% badanych)

           

          1. Plan realizacji działań:

           

          Zadanie Odpowiedzialny Termin

          1. Sondaż i diagnoza problemu:

          • Uzależnienia

          • Agresja, przemoc, tolerancja

          • Bezpieczeństwo

          Poprzez:

          - obserwację środowiska uczniowskiego,

          - rozmowy z uczniami, rodzicami i nauczycielami,

          - badania ankietowe
          pedagog praca ciągła

          UZALEŻNIENIA

          2.Wyposażenie dzieci z klas I-III w wiedzę na temat szkodliwości palenia papierosów.

          3. Zaznajomienie uczniów klas IV-VI z informacjami o alkoholu i innych substancjach uzależniających oraz o zgubnych skutkach ich zażywania.

          • dostarczanie podstawowych wiadomości o alkoholu i substancjach odurzających,

          • rozpoznanie powodów, dla których ludzie piją, palą i używają narkotyków,

          • tworzenie się uzależnień,

          • alkohol a uczucia.

          4. Wskazanie możliwości unikania zagrożeń i sposobów radzenia sobie z nimi:

          • uczenie się umiejętności odmawiania.

          5. Promowanie zdrowego i dobrego życia:

          • sport, turystyka, koła zainteresowań.

          6. Rozwijanie w dzieciach ważnych umiejętności życiowych –  wzmocnione postaw i zachowań społecznie pożądanych i powszechnie akceptowanych

          • doskonalenie umiejętności prawidłowego komunikowania są:

          • ćwiczenie umiejętności podejmowania decyzji,

          • stosowanie i akceptacja norm społecznych,

          • kształtowanie umiejętności radzenia sobie ze stresem.

          pedagog

          n-le wych. klas, pielęg. szk.

          n-le wych. klas

           

           

           

          Pedagog

          n-le, wych. klas. pielę. szk.

           

           

           

          n-le, wych. klas
          praca ciągła

          AGRESJA, PRZEMOC

          1. Zapoznanie uczniów z obowiązującymi regulaminami:

          • Statut szkoły.

          • Prawa i obowiązki uczniów,

          • System kar i nagród.

          2. Tworzenie bezpiecznego środowiska wychowawczego szkoły poprzez:

          • systematyczna kontrola korytarzy, boiska, toalet w ramach dyżurów nauczycieli,

          • uaktywnienie dyżurów uczniowskich

          3. Dostarczenie informacji na temat przemocy i jej skutków:

          • opracowanie projektów zajęć edukacyjnych na temat przemocy i agresji dla uczniów, rodziców, nauczycieli,

          • popularyzacja w/w problematyki na godz. wych. oraz spotkaniach z rodzicami,

          • szkolenie w tym zakresie rady pedagogicznej,

          • opracowanie zasad przestrzegania dyscypliny szkolnej,

          •zapoznanie uczniów z konsekwencjami nieprzestrzegania dyscypliny szkolnej,

          • zwiększona obserwacja miejsc w których dochodzi do przemocy.

          4. Pomoc psychologiczna, pedagogiczna i wychowawcza dla dzieci i młodzieży agresywnej.

          5. Budowanie dobrej współpracy z rodzicami i pozyskiwanie ich jako sojuszników działań wychowawczych:

          • porady i konsultacje dla rodziców,

          • informacje o możliwościach uzyskania pomocy specjalistycznej,

          • imprezy szkolne i klasowe przy współudziale rodziców.

          6. Doskonalenie nauczycieli dotyczące problematyki przemocy i agresji

          • proponowanie kursów i szkoleń z zakresu profilaktyki,

          • organizowanie dla n-li szkoleń i warsztatów na temat przemocy, agresji

          • pozyskiwanie i udostępnienie literatury i innych materiałów dotyczącej profilaktyki, agresji i przemocy.

          7. Współdziałanie szkoły z instytucjami wspomagającymi wychowanie

          • bieżąca współpraca szkoły z PPP, policją, sądem, kuratorami

          • kierowanie dzieci na badania psycho – pedagogiczne

          wych. klas z-ca dyrektora, n-le

          Opiekun SU

          Wychowawcy klas

          z-ca dyr. pedagog,

          wych. klasy

          dyżurujący n-le, wszyscy pracownicy szkoły

          pedagog, pracownicy PPP, n-le wychowawcy klasy, PPP, służba zdrowia dyr. szkoły pracownicy PPP, DODN, n-le biblioteki szkolnej

          praca ciągła

          TOLERANCJA

          1. Zwrócenie uwagi na tolerancję i integrację jako działań zmniejszających skalę zjawiska i agresji w szkole i środowisku

          2. Aktywne włączanie dzieci niepełnosprawnych z naszej szkoły w różne działania szkolne, klasowe i środowiskowe:

          • Zabawa karnawałowa

          • Rajd pieszy

          • Majowy Festyn Trójki

          3. Prezentacja osiągnięć dzieci niepełnosprawnych przygotowana wspólnie z rówieśnikami klas i n-lami

          • Wystawy twórczości własnej dzieci niepełnosprawnej

          4. Integracja uczniów z grupą osób niepełnosprawnych z Warsztatów Terapii Zajęciowej i z klasy integracyjnej w Gimnazjum nr.2 w Chojnowie.

           

          SU, n-le, wych. klas, samorz. klasowe

          Rada rodziców, sam. klasowe

          praca ciągła

          BEZPIECZEŃSTWO

          1. Dostarczenie uczniom, rodzicom i n-lom informacji związanych z odpowiedzialnością za bezpieczeństwo i zdrowie własne i innych.

           a) pogadanki z ucz. klas I-III na temat:

          • Zasad bezpiecznego poruszania się po drogach

          • Znajomość znaków drogowych

          • Zagrożeń związanych z bezpieczną drogą do i ze szkoły

          • Bezpiecznych zabaw w szkole i na podwórku (zabawy letnie i zimowe)

          • Bezpieczne wycieczki

          2. Realizacja projektów edukacyjnych dla dzieci z klas I-III

          • „Jak żyć bezpiecznie”

          • „Klub bezpiecznego Puchatka”

          • „Kabecjanie dają radę”

          3. Spotkanie uczniów klas IV-VI z przedstawicielem policji lub Straży Miejskiej z L-cy

          • konsekwencje popełnienia przestępstw przez osoby nieletnie,

          • znajomość numerów darmowych pogotowia ratunkowego, policji i straży pożarnej,

          • bezpieczne sposoby spędzania czasu wolnego,

          • czy dorosły to przyjaciel?

          4. Prezentacja filmu „Niebezpieczeństwa czyhające na dzieci” przygotowanego przez Zespół Prewencji Komendy Kryminalnej w Warszawie.

          5.Wizyta w szkole policjanta z psem prelekcja nt. „Zachowanie się dzieci podczas agresji psów”

          6. Wycieczka dzieci na miejski komisariat.

          7. Egzamin na kartę rowerową.

          8.Akcja znakowanie rowerów.

          9. Sposoby udzielania pomocy w drobnych urazach.

          10. Propagowanie zdrowego trybu życia poprzez udział w akcji  „Trzymaj formę”

          11. Upowszechnienie wiedzy w zagrożeniach z Internetem

           a) zasady bezpiecznego korzystania z Internetu-warsztaty dla ucz. klas I-VI

          • „Sieciaki to fajne dzieciaki” – (film edukacyjny)

          • multimedialny pokaz „Stop Cyberprzemocy”

          • „Dbaj o bezpieczeństwo dzieci w Internecie”  warsztaty edukacyjne dla rodziców.

          12. Pozyskiwanie sojuszników szkoły w zakresie współpracy na rzecz podniesienia bezpieczeństwa uczniów

          • współpraca z Radą Rodziców w zakresie realizacji zadań integrujących działania szkoły i rodziny (np. uroczystości i imprezy klasowe i szkolne)

          • współpraca z Samorządem Uczniowskim w zakresie poprawy bezpieczeństwa, np. Dyżury uczniowskie, opieka uczniów starszych nad ucz. młodszymi

          • współpraca z policją, strażą pożarną w zakresie promocji zasad bezpieczeństwa, np. pogadanki, prelekcje, pokazy

          • współpraca ze środowiskiem lokalnym, fundacjami, stowarzyszeniami, np. rozbudowa sieci monitoringu wizyjnego, przebudowa i wymiana ogrodzenia, itp

          z-ca dyr. n-le kl. I-III, policjant

          Pedagog szk. n-le kl. I-III

          z-ca. dyr., strażnik miejski

          Pedagog szkolny

          z-ca dyr. policjant

          Wych. klasy

          Nauczyciel techniki, policjant,

          pielęg. szkoły przew. rady, rodziców, opiekun SU, p. Urszula Bisiorek, pielęg. szkol.

          pedagog szkolny

          praca ciągła

           

           

           

          6. Ewaluacja programu:

                      Oceny efektów realizacji „Szkolnego programu profilaktyki” dokonuje się w trakcie posiedzeń Rady Pedagogicznej. Wynikające z oceny wnioski przekazywane są do wiadomości Rady Rodziców i Samorządu Uczniowskiego.

                      Ocenie poddawane są następujące elementy:

          1. funkcjonowanie pomocy pedagogicznej,
          2. tematyka pedagogizacji rodziców, uczniów na spotkaniach z wychowawcami klas,
          3. realizacja tematyki profilaktyki zawarta w planach pracy wychowawców klas,
          4. udział nauczycieli w formach zewnętrznego i wewnętrznego doskonalenia zawodowego z zakresu profilaktyki.

          Podstawą do formułowania ocen realizacji „Szkolnego programu profilaktyki” stanowią: sprawozdanie z realizacji planów, analizy, dane statystyczne, obserwacje, hospitacje, zapisy w dokumentacji, badania ankietowe.

           

          1. Literatura
            1. Anna Balcerek–Kałek „Budowanie szkolnych programów profilaktyki.”

          Wydawnictwo Szkolne PWN Warszawa 2003r.

          1. A. Pacewicz „Jakim pomóc dziecku nie pić.”
          2. W. Sztander „Pułapka współuzależnienia”, „Rodzina z problemami alkoholowym.”
          3. „Nasze dzieci i narkotyki” - poradnik dla rodziców Krajowe Biuro ds. Przeciwdziałania Narkomanii.
          4. „Szkoła bez przemocy” – poradnik dla nauczycieli.
          5. „Jak radzić sobie z agresją i przemocą?” – poradnik dla nauczyciela.
          6. „Dbaj o bezpieczeństwo dzieci w Internecie” – elementarz dla rodziców.
          7. „Edukacja z Internetem” – scenariusze zajęć i film.

           

          1. Załączniki:
            1. „Poczucie bezpieczeństwa fizycznego i psychicznego” – ankieta dla uczniów.
            2. „Poczucie bezpieczeństwa…” – ankieta dla rodziców.
            3. „Bezpieczeństwo w szkole” – ankieta dla uczniów.